Elbing 1945 - Odnalezione wspomnienia

Tomasz Stężała

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
Strona główna Materiały i źródła Prezentuj broń. Ciężką.

Prezentuj broń. Ciężką.

Niemcy. Panzerkampfwagen IV Ausf J (Sd Kfz 161)

Prace projektowe rozpoczęto po dojściu socjalisty Hitlera do władzy a  prototypy konstrukcji firmy Rheinmetall-Borsig AG zbudowano w latach 1935 i 1936. Do rozpoczęcia wojny wyprodukowano około 260 wozów uzbrojonych w krótkolufową armatę KwK 37 L24 i 2 km, o pancerzu sięgającym grubością zaledwie 28 mm. W trakcie wojny dokonywano szeregu poważnych modyfikacji zwiększając siłę ognia ( 75 mm armata KwK 40 L 48), opancerzenie ( dodano zewnętrzne ekrany z blachy lub siatki przeciw pociskom kumulacyjnym) oraz upraszczając konstrukcję ( zwłaszcza w ostatniej wersji J). Panzer IV był podstawowym wozem bojowym Wehrmachtu i Waffen SS. Wyprodukowano ogółem około 8900 sztuk różnych wersji. Czołgi tego typu wchodziły w skład 7 Dywizji Pancernej walczącej w Elblągu i okolicach a także w skład szkolnego batalionu czołgów garnizonu Elbing. Jeden z tego typu pojazdów stał jeszcze na początku 1946 roku w rejonie ulic Szymanowskiego i Chopina.

pliki/2011/bc/1/640_1.jpg

Dane techniczne ( wersja J):

Załoga: 5 ( dowódca, celowniczy, ładowniczy, kierowca, strzelec-radiotelegrafista)

Długość: 701 cm

Szerokość: 288 cm

Wysokość: 268 cm

Prześwit: 40 cm

Waga: 25 ton

Pancerz kadłuba: czołowy 80 mm, boczny 30 mm, tylny 20 mm

Pancerz wieży: czołowy 80 mm, boczny 30 mm, tylny 30 mm

Moc silnika Maybach: 220 kW/296 KM benzyna, ( łatwość pożaru)

Zużycie paliwa: 250 l/100 km na drodze.

Osiągi:

Prędkość maksymalna na drodze: 38 km/h

Prędkość maksymalna w terenie: 12 km/h

Zasięg na drodze: 300 km

Zasięg w terenie: 210 km

Pokonywanie przeszkód: wzniesienia 300, ściany 60cm, okopy 220cm, brody do 120cm.

Uzbrojenie: armata 75mm (80-87 pocisków przeciwpancernych i odłamkowo-burzących), 1-3 km MG-34 7,92 mm (3150 naboi), broń osobista załogi.

Pociski przeciwpancerne Pzgr.Ptr.39 przebijały odpowiednio pancerz grubości: 96 mm/500 m  i 85 mm / 1000m.

Pojazdy tego typu sprzedano także do Finlandii, Rumunii, Bułgarii, Włoch, Hiszpanii i Węgier.

pliki/2011/bc/1/a/640_2.JPGpliki/2011/bc/1/a/640_3.JPGpliki/2011/bc/1/a/640_4.JPGpliki/2011/bc/1/a/640_5.JPG

Niemcy. Sd.Kfz. 250 leichter gepanzert Mannschaft-Transportwagen

Idea lekkiego transportera ( uzupełnienie  większego modelu 251) narodziła się w połowie lat 30-stych XX w. Do budowy postanowiono wykorzystać podzespoły półgąsienicowego ciągnika Sd Kfz 10.  Pierwszy prototyp powstał dopiero w 1939 roku, a produkcja ruszyła dopiero w czerwcu 1941r. Pojazdy produkowano w kilkunastu wersjach specjalistycznych i w dwóch wersjach produkcyjnych, różniących między innymi kształtem kadłuba ( wersje alt i neu). Prezentowany na zdjęciach transporter z muzeum w Svidniku należy do wersji alt. Niestety nie można określić jego wersji wyposażeniowe, ze względu na zakryty płytą przedział bojowy. Zbudowano około 6600 sztuk.

Dane techniczne:

Załoga: 2-6 ( dowódca, kierowca)

Długość: 456 cm

Szerokość: 195 cm

Wysokość: 180 cm

Prześwit: 28 cm

Waga: 5,8 ton

Pancerz: 8-14,5 mm

Moc silnika: 100 KM benzyna

Zużycie paliwa: 40 l/100km droga, 80 l/100 km teren.

Osiągi:

Prędkość maksymalna na drodze: 65 km/h

Prędkość maksymalna w terenie: 25 km/h

Zasięg na drodze: 350 km

Zasięg w terenie: 175 km

Pokonywanie przeszkód: wzniesienia 300, , okopy 250cm, brody do 130cm.

Uzbrojenie: w zależności od wersji. Standardowo 1 km MG 34 - 7,92 mm. 

pliki/2011/bc/2/640_6.JPGpliki/2011/bc/2/640_7.JPGpliki/2011/bc/2/640_8.JPG

Jest bardzo prawdopodobne, że tego typu transportery były używane w walkach o Elbing. Tym bardziej, że istnieją fotografie świadczące o remontowaniu w zakładach Schichau nieco większych pojazdów typu 251. 

Związek  Sowiecki. T 34/85  средний танк 

Gdy latem 1943 roku pojawiły się niemieckie czołgi średnie Panther i ciężkie Tiger okazało się, że dotychczasowa wersja T 34 z armatą 76mm nie daje sobie z nimi rady.  Sowieci błyskawicznie opracowali nowy wariant czołgu o lepszym opancerzeniu i nowej armacie kalibru 85mm typu ZiS-3-53. W trakcie produkcji wprowadzano bieżące zmiany, stąd też pewne różnice w wyglądzie. Do końca wojny wyprodukowano około 18000 egzemplarzy. W sumie sowieci zbudowali ponad 40000 sztuk, w Czechach powstało 3000 a w Polsce 1400. Na bazie T 34/85 budowano działa pancerne, wozy ewakuacyjne, inżynieryjne. T 34/85 znajdowały się na wyposażeniu armii demoludów, Finlandii ( zdobyczne), Chin, Korei Pn.

Dane techniczne:

Załoga: 5 ( lub Janek, Gustlik, Grześ, Tomek i Szarik)

Długość: 810 cm

Szerokość: 300 cm

Wysokość: 270 cm

Prześwit: 40 cm

Waga: 32 ton

Pancerz: 20-90mm

Moc silnika: 368 kW/500KM diesel ( trudniej zapalał się)

pliki/2011/bc/2/a/640_9.jpg

Osiągi:

Prędkość maksymalna na drodze: 52 km/h

Prędkość maksymalna w terenie: 25 km/h

Zasięg na drodze: 300 km

Zasięg w terenie: 230 km

Pokonywanie przeszkód: wzniesienia 300,ściany 70cm, okopy 250cm, brody do 130cm.

Uzbrojenie: armata 85mm (55 pocisków przeciwpancernych i odłamkowo-burzących), 2 ckm DT- 7,62mm (1900 naboi), broń osobista załogi.

 

pliki/2011/bc/3/640_10.JPGpliki/2011/bc/3/640_11.JPGpliki/2011/bc/3/640_12.JPG

Zdjęcia pochodzą ze Svidnika w Słowacji.  Tego typu czołgi stanowiły wyposażenie 31 Brygady Pancernej 29 Korpusu Pancernego ( patrz Elbing 1945)

 

Związek Sowiecki. SU 100 Самохо́дная артиллери́йская устано́вка (САУ)

Średnie działo samobieżne typu zakrytego stanowiące rozwinięcie działa SU 85 ( nazywanego suką). Opracowane w 1944 roku uzbrojono w armatę kalibru 100mm  D-10S, rozpoczęto produkcję we wrześniu 1944 a do końca roku wyprodukowano 1800 sztuk. Pojazdy weszły także w skład 5 Armii Pancernej. Okazały się bardzo skuteczne w walce z czołgami niemieckimi.

Dane techniczne:

Załoga: 4

Długość: 945 cm

Szerokość: 300 cm

Wysokość: 225 cm

Prześwit: 40 cm

Waga: 31,6 ton

Pancerz: 20-45mm

Moc silnika: 368 kW/500KM diesel

Osiągi:

Prędkość maksymalna na drodze: 48 km/h

Prędkość maksymalna w terenie: 25 km/h

Zasięg na drodze: 320 km

Zasięg w terenie: 180 km

Pokonywanie przeszkód: wzniesienia 300,ściany 70cm, okopy 250cm, brody do 130cm.

Uzbrojenie: armata 100mm (33-34 naboje), 2 pistolety maszynowe PPSz. Szybkostrzelność praktyczna 4-5 strzałów na minutę. Przebijalność pancerza 150mm z 1000m.

 

pliki/2011/bc/4/640_13.JPGpliki/2011/bc/4/640_14.JPGpliki/2011/bc/4/640_15.JPG

Wozy te były podobne do SU -85, z którymi walczyła załoga Mayera (Elbing 1945)

 

USA ( Związek Sowiecki) . M4A1(76)wet Sherman  Medium tank 

Prace konstrukcyjne rozpoczęły się w kwietniu 1941 roku w oparciu o czołg średni M3 (Generał Lee), a produkcja rozpoczęła się na początku 1942 roku. Chrzest bojowy przeszły podczas bitwy pod El Alamein. Wersja M4A1 charakteryzowała się odlewanym, wyoblanym kadłubem. Podstawowe wersje  posiadały w okrągłej wieży uzbrojenie w postaci armaty 75mm, o niewielkiej skuteczności. Brytyjczycy zdecydowali się na instalację długolufowej armaty 17 funtowej o kalibrze 76 mm, co spowodowało też przebudowę wieży. W ramach Lend-Lease do Związku Sowieckiego dostarczono 2007 sztuk Shermanów z działem 75 mm i 2097 czołgów z działem 76mm. Pojazdy takie znajdowały się między innymi na wyposażeniu 32 Brygady Pancernej ze składu 5 Armii Pancernej Gwardii.

Dane techniczne:

Załoga: 5 (dowódca, kierowca, pomocnik kierowcy, ładowniczy, celowniczy)

Długość: 747 cm

Szerokość: 267 cm

Wysokość: 297 cm

Prześwit: 43 cm

Waga: 32 ton

Pancerz odlewany: kadłub 38-51 mm, wieża przód 64-89 mm, boki i tył 64 mm

Moc silnika: 348 KM; benzyna, gwiazdowy

Osiągi:

Prędkość maksymalna na drodze: 42 km/h

Zasięg: 120 km

Pokonywanie przeszkód: wzniesienia 300,ściany 60cm, okopy 230cm, brody do 100 cm.

Uzbrojenie: armata 76,2 mm (71 pocisków przeciwpancernych i odłamkowo-burzących), 2 ckm Browning 7,62mm (6250 naboi), broń osobista załogi.

pliki/2011/bc/5/640_16.JPGpliki/2011/bc/5/640_17.JPG

Zdjęcia przedstawiają M4A1 polskiej 1 Dywizji Pancernej ze wzgórza Mt Ormel, w Normandii.

Związek Sowiecki.  Armata przeciwpancerna ZiS 2 57-мм противотанковая пушка образца 1943 года (ЗИС-2) 

Opracowana w 1940/41 roku armata miała przebijać pancerz czołgu KW. Wyprodukowano około 300 sztuk w 1941 roku po czym zaprzestano produkcji. Ponownie ją podjęto na początku 1943 roku i wykonano około 10000 sztuk. Pod koniec wojny jej skuteczność zmalała. Na uzbrojeniu CCCP, Czechosłowacji, LWP, demoludów.

Dane techniczne:

Kaliber: 57 mm

Długość lufy: 73 kalibry

Obsługa: 5-7

Szybkostrzelność: do 25 strzałów/min

Donośność:8400m

Odległość strzału bezwzględnego : 1200 m

Ciężar pocisku odłamkowego: 4,2 kg

Ciężar pocisku ppanc: 3,14kg

Prędkość początkowa pocisku odłamkowego: 700 m/s

Prędkość początkowa pocisku ppanc: 990 m/s

Przebijalność: 86-100 mm/500 m i 78-89 mm/1000 m w zależności od kąta uderzenia.

pliki/2011/bc/6/640_18.JPGpliki/2011/bc/6/640_19.JPGpliki/2011/bc/6/640_20.jpg

Armaty tego typu stosowano w czasie walk o Elbląg w 1945 roku. Na zdjęciu obsługa armaty na terenie fabryki blachy Neufelda ( ul. Pocztowa)

Związek Sowiecki. Haubica 122mm M 30. 122-мм гаубица обр. 1938г. (М-30)

Działo opracowano w 1938 roku a dwa lata później wprowadzono do produkcji. Wyprodukowano prawie 20 tys. sztuk, z których wiele jest w użyciu do chwili obecnej ( także w Wojsku Polskim. Haubica okazała się prosta w obsłudze, stosunkowo celna i szybkostrzelna. Zabudowano ją na podwoziu T 34 tworząc działo pancerne SU 122. Haubice były masowo używane w walkach o Elbląg, także do prowadzenia ognia na wprost. Naboje dwudzielne ( pocisk i ładunek miotający)

Dane techniczne:

Kaliber: 121,92 mm

Długość lufy: 22,7 kalibra

Obsługa: 6-8

Szybkostrzelność: do 5-6 strzałów/min

Donośność:11800 m

Odległość strzału bezwzględnego : 600 m

Ciężar pocisku burzącego: 21,76 kg

Ciężar pocisku ppanc: 13,34kg ( z odległości 1000 m przebijał pancerz do 140 mm)

Prędkość początkowa pocisku burzącego: 515 m/s

Waga: 2,5t

pliki/2011/bc/7/640_21.JPGpliki/2011/bc/7/640_22.JPG

Związek Sowiecki. Haubicoarmata MŁ 20 52-мм гаубица-пушка образца 1937 года (МЛ-20)

Opracowana w 1937 roku. Wyprodukowano około 7000 sztuk, które po modernizacjach służą także do dziś w Wojsku Polskim.  Użyto jej jako głównego uzbrojenia dział pancernych SU 152 i ISU 152. Znajdowała się na uzbrojeniu pułków artylerii ciężkiej 2 Armii Uderzeniowej  zdobywającej Elbing. Naboje dwudzielne.

Dane techniczne:

Kaliber: 152,4mm

Długość lufy: 32,4 kalibra

Obsługa: 9

Szybkostrzelność: do 4 strzałów/min

Donośność:17230m

Odległość strzału bezwzględnego : 890m

Ciężar pocisku odłamkowego: 43,56 kg

Prędkość początkowa pocisku burzącego: 655m/s

pliki/2011/bc/8/640_23.JPGpliki/2011/bc/8/640_24.JPG

 Niemcy. 15 cm schwere Feldhaubitze 18

Czechosłowacja. 152 mm húfnica vz.18/47. 

Działo opracowane w Czechosłowacji na bazie zdobycznych niemieckich ciężkich haubic kalibru 149,1 mm. Opracowano na bazie pierwszo wojennej haubicy 15 cm i wprowadzono do produkcji w 1935 roku. Do końca wojny wyprodukowano około 2300 sztuk. W zakładach Skoda około 200 sztuk przekalibrowano i podano drobnym modyfikacjom. Używano do połowy lat 50-tych. Tego typu haubice znajdowały się na wyposażeniu załogi twierdzy Elbing.

pliki/2011/bc/9/a/640_25.jpg

Dane techniczne:

Kaliber: 152,4mm ( niemiecka 149,1 mm)

Długość lufy: 29,5 kalibra

Obsługa: 12

Szybkostrzelność: do 4 strzałów/min

Donośność:13250 m

Odległość strzału bezwzględnego : 890m

Ciężar pocisku odłamkowego: 43,50 kg

Prędkość początkowa pocisku burzącego: 495 m/s

Waga: 5,53 t

pliki/2011/bc/9/640_26.JPGpliki/2011/bc/9/640_27.JPGpliki/2011/bc/9/640_28.JPG

Związek Sowiecki. 85 mm armata przeciwlotnicza KS-1 wz. 1944

Armatę przeciwlotniczą o kalibrze 85mm opracowano w 1937 i 38 roku. Wprowadzono do produkcji w 1940 roku. W czasie wojny wyprodukowano zaledwie około 1400 sztuk, ze względu na dużą pracochłonność. Działo osadzono na holowanym łożu armaty plot kalibru 76mm. Prezentowaną wersję ( różniącą się głównie hamulcem wylotowym)  przyjęto na uzbrojenie w lipcu 1945 roku i nie była produkowana w dużej ilości.

Podobnie jak w przypadku słynnej niemieckiej armaty 8,8cm , tej pelotki używano także do walki z czołgami.

Dane techniczne:

Kaliber: 85mm

Długość lufy: 469 cm

Obsługa: 7

Szybkostrzelność: do 15-20 strzałów/min

Donośnośćpozioma:18000 m

Donośność pionowa:11600m ( skuteczna 10000m)

Odległość strzału bezwzględnego : 1200m

Ciężar pocisku odłamkowego: 9,5 kg

Ciężar pocisku ppanc: 4,99kg ( podkalibrowy)

Prędkość początkowa pocisku odłamkowego: 800m/s

Prędkość początkowa pocisku ppanc: 1024 m/s

Przebijalność: 91-111mm /500m i 83-102 mm/1000m w zależności od kąta uderzenia.

Waga: 4,6-4,9 t

pliki/2011/bc/10/640_29.JPGpliki/2011/bc/10/640_30.JPG

Związek Sowiecki: Wyrzutnia rakietowa BM 13 Катю́ша

Rakiety zostały opracowane w latach 1929-33 a w 1938 roku uzbrojono w nie myśliwce I-15, I-16, I-153 oraz szturmowców Ił-2 i Ił-10.

W marcu 1941 roku opracowano wersję na ciężarówkach nazwaną BM-13. 26 czerwca zmontowane dwie pierwsze sztuki na ciężarówkach ZiS-6.

Pociski cechowały się niewielką celnością, ale wystrzeliwano je z wielu wyrzutni, co pozwalała na obezwładnianie celów powierzchniowych, jak Elbing. Nazywane przez Niemców „Organy Stalina”.

Na pojeździe znajdowało się 16 rakiet odpalanych w czasie 7-10 sek.

Dane techniczne:

Kaliber rakiety M 13: 132 mm

Waga: 41-45kg

Zasięg: 5500-9400m

Długość pocisku: 1,42m

Czas ładowania: 5-10 min.

Dane samochodu ZiS 151:

Produkcja od 1947 do 1958.

Napęd: 6x6

Masa 5,5 tony

Silnik: 5,6l o mocy 92KM, benzynowy

Ładowność: 4,5t

Prędkość: 60 km/h

Zużycie paliwa: 46l/100km

pliki/2011/bc/11/640_31.JPGpliki/2011/bc/11/640_32.JPGpliki/2011/bc/11/640_33.JPGpliki/2011/bc/11/640_34.JPG

Czechosłowacja VT 34 (vyprošťovací tank)  Wóz ewakuacyjny.

- wprowadzony do użycia  w Czechosłowacji, w roku 1957, na bazie T-34/85. Do roku 1963 wyprodukowano około 300 sztuk.

 Uzbrojony w karabin maszynowy 7,62 mm DTM. Wyciągarka o sile 30 ton a po zastosowania systemu wielokrążków nawet 120 ton.  Lina stalowa długości 125 metrów. Dodatkowy osprzęt to haki, drągi stalowe, reflektory.

Dane techniczne:

Długość: 785 cm

Szerokość: 300 cm

Wysokość: 246 cm

Waga: 31 ton

Prędkość maksymalna na drodze: 55 km/h

Prędkość maksymalna w terenie: 25 km/h

Zasięg na drodze: 220 km

Zasięg w terenie: 160 km

Moc silnika: 368 kW

Wytrzymałość liny holowniczej: 92,7 ton

pliki/2011/bc/12/640_35.jpgpliki/2011/bc/12/640_36.JPGpliki/2011/bc/12/640_37.JPG

Czechosłowacja JT 34. Dźwig czołgowy.

Opracowany i wprowadzony do produkcji w 1962 roku. Wyprodukowano około 150 szt.

Udźwig żurawia - 10t.

Załoga 2

długość całkowita w położeniu marszowym 8 900 mm
szerokość 3 000 mm
wysokość 3 000 mm
Moc silnika 373 kW
Maksymalna prędkość na drodze 55 km/h
Zasięg na drodze 300 km

pliki/2011/bc/13/640_38.JPGpliki/2011/bc/13/640_39.JPG

Niemcy. 3,7 cm PaK 36 (Panzerabwehrkanone 36)

Armata przeciwpancerna  wprowadzona na uzbrojenie  Reichswery a potem Wehrmachtu  w 1928 roku. Żyta w czasie wojny w Hiszpanii, w Polsce, Francji i Związku Sowieckim. Zastosowano ją w czołgach PzKpfw III i niektórych wersjach transporterów półgąsienicowych. Już w czasie walk we Francji okazało się, że pociski nie dają sobie rady z pancerzami czołgów. W Rosji nazwano ją  “Anklopf" – "kołatka". Armata znajdowała sie na wyposażeniu dywizji “Kempf”, z którą walczył pod Różanem 115 pułk piechoty.

Dane techniczne:

Kaliber: 3,7cm

Długość lufy: 166,5 cm (L/45)

Obsługa: 2

Szybkostrzelność: do 13 strzałów/min

Donośność pozioma: 7000 m ( efektywna 300 m)

Ciężar pocisku ppanc: 0,685 kg

Prędkość początkowa pocisku odłamkowego: 800m/s

pliki/2011/bc/14/640_40.jpgpliki/2011/bc/14/640_41.jpg
 

Prędkość początkowa pocisku ppanc: 762 m/s

Przebijalność: około 30mm z 500m

Waga: 440 kg w transporcie, bojowa - 328 kg

 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież


Strona główna Materiały i źródła Prezentuj broń. Ciężką.