Elbing 1945 - Odnalezione wspomnienia

Tomasz Stężała

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
Strona główna Bolesław Nieczuja-Ostrowski „Ubezpieczalnia” – największa fabryka broni w okupowanej Europie.

„Ubezpieczalnia” – największa fabryka broni w okupowanej Europie.

Szybko rozwijający się w okupowanej przez Niemców Polsce ruch oporu stanął przed wielkim, prawie niemożliwym do rozwiązania problemem – brakiem środków do walki. Dowództwo Armii Krajowej podejmowało wszelakie próby, by zdobyć jak najwięcej broni i amunicji, potrzebnej do aktywnej walki. Dostępnych było kilka źródeł broni:

 

 

 

 

 

 

  • Pozostałości z walk w 1939 roku, a na kresach Rzeczpospolitej także z początków wojny sowiecko-niemieckiej z 1941 roku. Broń ta i amunicja, najczęściej słabo lub wcale nie zabezpieczona przed korozją i zamoknięciem, była także intensywnie poszukiwana  przez okupanta,
  • Zakupy, kradzieże, rozbrajanie -  dostarczały niewielkich ilości uzbrojenia i wiązały się z wielkim ryzykiem,
  • Zrzuty z Wielkiej Brytanii – w tym czasie praktycznie niedostępne, ze względu na odległość przelotu, niebezpieczeństwo zestrzelenia, brak odpowiednich maszyn i wielkie potrzeby własne Zjednoczonego Królestwa,
  • Produkcja własna – wymagała bardzo rozbudowanego systemu zabezpieczenia, zgromadzenia niezbędnych materiałów, maszyn, fachowców, a także magazynowania i przewozu.

Dowództwo okręgu AK w Krakowie zleciło przybyłemu ze Lwowa porucznikowi Nieczuja-Ostrowskiemu zorganizowanie takiej właśnie sieci produkcyjnej, gdzie najpierw remontowano, a potem na masową skalę produkowano granaty („sidolówki” i  „filipinki”), butelki zapalające, środki do walki z transportem (kolce) oraz później, w kilku montowaniach zmodyfikowane przez naszych fachowców pistolety maszynowe „Sten”.

Na terenie Małopolski pracowało co najmniej kilkanaście takich punktów, a skala produkcji była gigantyczna.  Jedna z wytwórni materiałów wybuchowych funkcjonowała także w mieszkaniu zajmowanym przez rodzinę Ostrowskich, przy ulicy Kordeckiego. Przedstawione skany dokumentów oraz zdjęcia pomogą objąć czytelnikowi skalę tego niezwykłego przedsięwzięcia. Dzieje „Ubezpieczalni” są także opisane w formie zbeletryzowanej w obu częściach „Kapitanów 1941”.

Artykuł B. N-O.

 

Relacja Wira Schustera

 

 

 

 

 

 

Opis Sidołówki

 

 

 

 

 

 

Zdjęcia

 

Dodaj komentarz


Kod antysapmowy
Odśwież


Strona główna Bolesław Nieczuja-Ostrowski „Ubezpieczalnia” – największa fabryka broni w okupowanej Europie.